Kuraklık, Açlık ve Bitmeyen Çatışmaların Gölgesinde Bir Ülke: Nijerya

Nijerya, son yıllarda giderek büyüyen ve çok boyutlu bir insani krizle karşı karşıya kalmış durumdadır. Ülkede yaklaşık 8 milyon insan acil insani yardıma ihtiyaç duymakta ve bu grubun yaklaşık %80’ini kadınlar ve çocuklar oluşturmaktadır. Özellikle kırılgan gruplar için temel sağlık hizmetlerine, temiz suya, yeterli beslenmeye ve güvenli barınmaya erişim ciddi ölçüde kısıtlanmıştır.

Sağlık Alanı Büyük Tehdit Altında

Nijerya, sağlık göstergeleri bakımından Afrika kıtasında en kötü durumda olan ülkelerden biridir. Ülke, bebek ölüm oranlarında kıtada üçüncü, anne ölüm oranlarında ise dördüncü sırada yer almaktadır. Bu yüksek oranlar, çoğu zaman önlenebilir sağlık sorunlarının ve yeterli sağlık hizmetine erişimin olmayışının bir sonucudur.

Sağlık sistemi mevcut yükü taşıyamayacak durumdadır. Altyapı eksiklikleri, sağlık personeli yetersizliği ve maddi sorunlar, ülkenin sağlık sistemini büyük ölçüde işlevsiz hâle getirmiştir. Bu durum özellikle kırsal bölgelerde ve çatışmalardan etkilenen alanlarda yaşayan insanlar için hayatı daha da zorlaştırmaktadır.

Gıda Güvensizliği Her Geçen Gün Artıyor

Yoksulluk, Nijerya’da uzun süredir devam eden yapısal bir sorun olmakla birlikte, son yıllarda ekonomik eşitsizlik daha da artmıştır. Mevcut veriler, 2025 yılı itibarıyla 33 milyon insanın akut gıda güvensizliği ile karşı karşıya kaldığını göstermektedir. Bu durum, milyonlarca kişinin günlük temel beslenme ihtiyacını dahi karşılayamadığı anlamına gelmektedir. Yetersiz beslenme, özellikle çocuklar için hayati tehlike oluşturmaktadır. Açlık ve besin eksiklikleri; çocuklarda büyüme geriliğine, gelişim sorunlarına ve bağışıklık sisteminin zayıflamasına yol açmaktadır.

Yerinden Edilen Milyonlarca İnsan

Nijerya’da on yılı aşkın süredir devam eden silahlı çatışmalar, özellikle ülkenin kuzeydoğusunda büyük bir insani drama neden olmuştur. Güncel verilere göre yaklaşık 3 milyon kişi ülke içinde yerinden edilmiş (IDP) durumdadır.

Bu insanlar çoğunlukla kamplarda veya geçici barınaklarda yaşamakta; sağlık, eğitim, barınma ve temiz su gibi temel hizmetlere erişimde ciddi sıkıntılarla karşılaşmaktadır.

Nijerya’da En Yaygın Sağlık Tehditleri

Nijerya’da halk sağlığını tehdit eden başlıca sorunlar şunlardır:

• Yetersiz beslenme
• Sıtma
• HIV/AIDS
• Kolera ve diğer bulaşıcı hastalıklar

Bu hastalıklarla mücadele, yetersiz kaynaklara sahip sağlık altyapısının sınırlı imkânlarıyla yürütülmektedir. Ülkenin birçok bölgesinde hastaneler ve sağlık ocakları yetersiz sayıda olup mevcut tesisler de donanım ve personel açısından ciddi eksiklikler yaşamaktadır.

Yetersiz beslenme özellikle çocuklar ve hamile kadınlar arasında yaygın olup bağışıklık sistemini zayıflatmakta ve kalıcı gelişim sorunlarına yol açmaktadır. Sıtma, ülke genelinde en sık rastlanan hastalıklardan biri olup her yıl milyonlarca insanı etkilemektedir. HIV/AIDS ise sadece sağlık alanında değil, sosyal ve ekonomik alanlarda da ciddi sorunlara neden olmaktadır.

Kolera ve diğer bulaşıcı hastalıklar, temiz içme suyu ve hijyen koşullarına erişimin yetersiz olduğu bölgelerde sıkça görülmekte; mevsimsel salgınlara yol açarak özellikle çocuklar ve yaşlılar için büyük risk oluşturmaktadır.

Nijerya’da Yürütülen Temel Yardım Çalışmaları

• Açlıkla mücadele için acil gıda dağıtımları
• Temiz içme suyuna erişim sağlamak amacıyla su kuyuları ve arıtma sistemleri kurulması
• Temel sağlık hizmetlerinin ulaştırılması ve kitlesel aşılama çalışmaları
• Sıtma, HIV/AIDS ve salgın hastalıklara karşı önleyici ve tedavi edici sağlık programları
• Geçici yaşam alanlarının kurulması ve ev onarımı desteği
• Çocuklar için geçici okul merkezleri ve eğitim materyali desteği
• Travma yaşayan bireylere psikolojik destek ve danışmanlık hizmetleri
• Yoksul hanelere doğrudan nakit desteği sağlanması
• Bebek ve çocuklar için yaşa özel beslenme programları
• Kadınlar ve çocukları korumaya yönelik güvenlik ve hak temelli müdahaleler
• Küçük ölçekli tarım, hayvancılık ve meslek eğitimi projeleri
• Yerinden edilmiş aileler için kamp yönetimi ve altyapı desteği
• Acil durumlarda hızlı müdahale için yardım ekiplerinin sahaya sevki
• Ulaşılması güç bölgelere yardım ulaştırmak için lojistik ağların kurulması
• Hijyen, sağlık, beslenme ve şiddetle mücadele konularında farkındalık çalışmaları

Nijerya; sağlık, gıda güvensizliği ve çatışmaların yol açtığı ciddi insani sorunlarla mücadele etmektedir. Bu sorunlar hem bireylerin yaşam koşullarını olumsuz etkilemekte hem de ülkenin sosyal ve ekonomik gelişimini engellemektedir.

Krizlerin etkili biçimde yönetilebilmesi için ulusal ve uluslararası düzeyde koordineli faaliyetler büyük önem taşımaktadır. Sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi, beslenme güvenliğinin sağlanması ve temel hizmetlere erişimin artırılması öncelikli hedefler olmalıdır. Uzun vadeli ve kapsayıcı çözümlerle desteklenen yardım çalışmaları, Nijerya’nın karşı karşıya olduğu zorlukların aşılmasında belirleyici olacaktır.